Umowa darowizny – co to jest i jak się ją stosuje?

0
298

Czy przekazania komuś samochodu lub trzydziestu tysięcy złotych jest darowizną? Czy zawsze trzeba płacić podatek od umowy darowizny? Czy należy zgłosić ten fakt do Urzędu Skarbowego? W końcu, czy darowizna jest dana raz na zawsze? Na te i wiele innych pytań, odpowiadamy w poniższym tekście.

Umowa darowizny określona jest w Kodeksie Cywilnym (art. 888 – 902), polega na nieodpłatnym przekazaniu przez darczyńcę pieniędzy, majątku lub jego części, innej osobie, co prowadzi do jej wzbogacenia się.

Stronami umowy darowizny są darczyńca i obdarowany, może być to również grono osób. Kilku współwłaścicieli kamienicy (darczyńcy) może przekazać swoje udziały jednej lub kilku osobom (obdarowanym). Tak samo, jeden darczyńca może, za pomocą jednej umowy przekazać swoje udziały kilku obdarowanym.

Umowa darowizny może być sporządzona w zwykłej formie pisemnej lub formie online. Jednak w przypadku niektórych przedmiotów wymagane jest sporządzenie aktu notarialnego. Taka sytuacja ma miejsce w przypadku przeniesienia i użytkowania własności nieruchomości, a także praw spółdzielczych. Pozostałe przedmioty darowizny mogą być regulowane zwykłą umową pisemną.

Elementy, które powinna zawierać umowy darowizny

Umowa darowizny powinna zawierać standardowe elementy, czyli: datę i miejsce sporządzenia umowy, dane osobiste stron (imię, nazwisko, adresy zamieszkania, numery seryjne dowodów osobistych i opcjonalnie PESEL), postanowienia końcowe – informację o ilości sporządzonych egzemplarzy, regulację umowy przepisami kodeksu cywilnego oraz podpisy stron.

Poza tym, w umowie powinno być zawarte:

  • oznaczenie przedmiotu darowizny oraz oświadczenie iż, przedmiot jest własnością darczyńcy i nie stanowi części zabezpieczenia lub zastawu itp.
  • oszacowana wartość przekazywanych dóbr (jest to bardzo ważne ze względu na konsekwencje prawne)
  • oświadczenie o przekazaniu i przyjęciu darowizny
  • określenie terminu wykonania darowizny,
  • określenie strony, która ma ponieść koszty samego zawarcia umowy.

Dodatkowy element mogą stanowić zobowiązania narzucone przez darczyńcę na obdarowanego, które ten będzie musiał zaakceptować przyjmując darowiznę. Mogą być to np. sposób wykorzystania darowizny lub obowiązek wykonania konkretnego świadczenia na rzecz osoby trzeciej.

Książki Altenberg

Jak widać, sporządzenie umowy darowizny, nie jest zbyt skomplikowane. Najważniejsze, żeby zawrzeć w niej wszystkie wymienione wyżej elementy.

Umowa darowizny, a podatek

Nie zawsze obdarowany musi płacić podatek od darowizny. Dzieje się tak np. wtedy, gdy darowizna została przyjęta od osoby z grupy podatkowej 0 lub 1. Dodatkowym warunkiem, w obu tych przypadkach, jest jednak zgłoszenie faktu otrzymania darowizny do właściwego Urzędu Skarbowego.

Należy to zrobić (druk SD-Z2) w przeciągu sześciu miesięcy. Wyjątek stanowi darowizna wymagająca aktu notarialnego. Wówczas zgłoszenie dokonuje notariusz.

Czy można cofnąć darowiznę?

Należy pamiętać, że darowizna nie jest dana raz na zawsze. Darczyńca może odwołać swoją darowiznę, jeżeli obdarowany zachował się wobec niego w sposób, który można by określić mianem “niewdzięczności”. Odwołanie darowizny musi być wyrażone na piśmie. Jednak jeśli, przed sporządzeniem takiego dokumentu, darczyńca zdążył już obdarowanemu przebaczyć, odwołanie darowizny jest wtedy niedopuszczalne.

Odpowiedzialność obdarowanego

Obowiązkiem obdarowanego jest udzielenie pomocy darczyńcy, gdy ten popadnie w niedostatek. Oczywiście, dostarczanie darczyńcy środków do życia zachodzi w granicach istniejącego jeszcze wzbogacenia. Jeśli obdarowany chce być zwolniony z tego obowiązku musi zwrócić darczyńcy równowartość całej darowizny.

Odpowiedzialność darczyńcy

Po podpisaniu umowy darczyńca ma obowiązek wywiązania się z niej. Jeśli tego nie robi, obdarowany może wystąpić z oskarżeniem. Wtedy odsetki od zaniechania obiecanego świadczenia liczone są od daty wytoczenia powództwa.

Darczyńca jest też odpowiedzialny za szkody wyrządzone przez przedmiot darowizny, ale tylko wtedy, gdy jest to wynikiem rażącego niedbalstwa lub umyślnej winy.

[Głosów:0    Średnia:0/5]